سه شنبه ۳۰ دي ۱۳۹۹
Tuesday 19 January 2021
ايران امروز

محسن رنانی

از مدارا با کلاغ تا دموکراسی

«تا زمانی که در این کشور حیوان آزاری وجود دارد و گربه‌ها و سگ‌ها و کلاغ‌ها و گنجشک‌ها از آدم‌ها می‌ترسند سخن از دموکراسی یاوه‌ای بیش نیست. نمی‌خواهد به مقامات بگویید مدارا کنید و رفتارتان با مردم دموکراتیک باشد. بروید تمرین دموکراسی را از همین مدارا با حیوانات و طبیعت شروع کنید.»

قربان عباسی

زیستن در تناقض

مدرن بودن یعنی تعلق داشتن به محیطی که ماجرا، قدرت، شادی، رشد و دگرگونی خود و جهان را نوید می‌دهد و در عین‌حال ما را با تهدید نابودی و تخریب همه آنچه داریم مواجه می‌سازد. برمن چنین خلاصه می‌کند: «مدرن بودن یعنی تعلق داشتن به جهانی که درآن به قول مارکس «هرآنچه سخت و استوار است دود می‌شود و به هوا می‌رود».

سیاوش قائنی

«اقتصاد واقعاً موجود»؛ نئولیبرالیسم یا اقتصاد بازار؟

در اغلب کشور‌ها از جمله کشورهای پیشرفته صنعتی، بسیاری از پیروان نئولیبرالیسم در گفتمان‌های عمومی و نوشته‌های خود برای تعریف «اقتصاد واقعاً موجود» آگاهانه برای گمراهی افکار عمومی واژه «اقتصاد بازار» را به کار می‌برند. نویسنده در این نوشتار می‌کوشد نشان دهد که اقتصاد نئولیبرالیستی یا «اقتصاد واقعاً موجود» با «اقتصاد بازار آزاد» یا اقتصاد کلاسیک نزدیکی چندانی ندارد.

محمود سریع‌القلم

اهمّیتِ زمان در پیشرفتِ ایران

بدون ارتباطات بین‌المللی نمی‌توان به رشد اقتصادی و مازاد دست یافت؛ بدون روابط عادی و امن با همسایگان نمی‌توان به رشد اقتصادی و مازاد دست یافت؛ امنیت داخلی، امنیت ملی، انسجام اجتماعی و وفاداری به کشور عمدتاً تابع امنیتِ اقتصادی و مازاد هستند؛ ثبات اقتصادی به ثبات سیاسی می‌انجامد؛ ....

علی‌محمد اسکندری‌جو ‏

الهیات سیاسی سکولار و پارادوکس حافظه تاریخی

تاریخ شکل ماهرانه‌ای از حافظه است که یک حادثه یا فاجعه در گذشته رخ داده را تفسیر و تاویل می‌کند تا اینکه شاید پاسخی برای علت آن بحران بیابد. تاریخ را می‌توان به دو پاره یا در دو بُردار ‏نیز دید؛ یکی آگاهی تاریخی که اندیشیدنی و منطقی اما ثابت است و دیگری هم حافظه تاریخی که ‏تاویلی و تکوینی اما متغیر است و نسل به نسل نیز فربه می‌شود.

محسن رنانی

حس نسبت و توسعه

بسیاری از تحولات فکری و فرهنگی که در فرآیند توسعه رخ می‌دهد، مانند رواداری (پذیرش دگراندیشی) و مدارا (پذیرش دگرباشی) و عقلانیت، و جدایی دین از سیاست، و مشارکت زنان و اصلاح سنت‌ها، و دموکراسی و... وقتی رخ می‌دهد که حس نسبت در یک جامعه، اصلاح ‌شده و واقعی ‌شده باشد. (بحثی در باب بیماری حس نسبت ایرانیان از یزدگرد سوم تا احمدی‌نژاد اول)

امیرحسین گنج‌بخش

فروپاشی ایرانشهر ساسانی و طاعون

اختلالی که پاندمیک ویروس کورونا در زندگی انسان‌های قرن بیست و یکم پدید آورده است، نگاه‌ها ‏را متوجه عواقب اقتصادی و سیاسی این‌گونه بلاهای طبیعی کرده است.‏ این که موجودی که با میکروسکوپ هم قابل‌دیدن نیست بتواند چنین کشتاری به راه بیندازد و چرخ ‏زندگی روزمره بشر را فلج کند، موجب گردید که نگارنده این سطور به بازخوانی بخشی از تاریخ ‏ایران در قرن‌های ۶ و ۷ میلادی بپردازند.

مانیفست لیبرال آندورا

چشم‌انداز ما: پیشرفت بشر در جهان آزاد

«لیبرالیسم در دوران ثبات می‌تواند رشد کرده و تکامل یابد، اما در دوران بی‌ثباتی جا برای برداشتن گام‌های بزرگ به سوی جلو در تفکر ما وجود دارد. این رسالت ماست که اثبات کنیم لیبرالیسم می‌تواند بهترین سیاست‌ها و اندیشه‌ها را برای مقابله با این چالش‌ها فراهم کند و از فرصت‌های تازه بدون دست کشیدن از ارزش‌ها و باورهایمان بهترین بهره را ببرد.»

قربان عباسی

نگاهی به کتاب کین‌توزی ماکس شلر

آزادی پادزهر کین‌توزی است. عدالت پالاینده آن و دموکراسی راستین بسترساز این تخلیه روانی. بدون دموکراسی و بدون آزادی و عدالت جامعه کین‌توز با افرادی کین‌توز شکل خواهد گرفت که نه ارزش بلکه ضد ارزش‌هایی چون انتقام، رشک و حسد، تنفر از دیگری و چشم و هم‌چشمی برصدر خواهند نشست و با به‌هم ریختن سامان عاطفی فرد و آسیب دیدگی سامان عشق، دون‌ترین ارزش‌ها والاترین‌شان را پس خواهند راند.

ترجمه‌ فواد روستائی

ما و چالش‌های کروناویروس

یکی از ‏دستاوردهای بوریس سیرولنیک روانکاو فرانسوی، پژوهش و بررسی روندِ آفرینش و خلاقیّت ادبیِ در موقعیّت‌های دشوار و غم‌انگیز است.‏ سیرولنیک این روند را در کتابی زیر عنوانِ "خورشیدها ‏را شبانگاه به نگارش در می‌آورم" بررسی کرده است. سیرولنیک در حال حاضر دلنگران و دلواپس کسانی است که پیش از آغاز قرنطینه ‏هم در اثر نابرابرهای اجتماعی و اقتصادی و فرهنگی شکننده بوده‌اند.

علیرضا بهتویی

چپ‌های «نجس» و مذهبی‌های «خرده‌بورژوا»

آنتاگونیست‌ها (هم در میان چپ و هم مذهبی‌ها) در اندیشه‌ی تسخیر دولت هستند تا به این ترتیب، ایدئولوژی اعتقادی‌شان را در تمام جامعه (در حکومت، قلمرو عمومی و زندگی خصوصی شهروندان) پیاده کنند. در راستای این هدف، هر مانعی بر سر راه و هر رقیبی، باید حذف و از صحنه خارج شود. با این تفکر، آزادی اجتماعی و سیاسی بی‌معنا می‌شود، هر اختلافی (حتا با دوستان سابق) آنتاگونیستی می‌شود و با شیوه‌ی حذف خشونت‌آمیز حل می‌شود.

مارک لیواین/ترجمه غنی مجیدی

از نئولیبرالیسم تا سرمایه‌داری مرگ در ۲۰ سال

هرچقدر تلاش شود که سرمایه‌داری و نژاد را از هم جدا کنید، اما این دو به‌طرزموذیانه‌‍ای نافشان به هم وصل‌ است. این موضوع را جهانگیری کرونا به‌‌خوبی نشان داد، خصوصاً در آمریکا که گسترش تاثیر نژادی این ویروس قساوتِ روزمره نژادپرستی آمریکایی را ناگهان تحمل‌ناپذیر کرده است.

سیاوش قائنی

نخستین دستاورد امیدبخش در مبارزه با ویروس کووید۱۹

پرسش اینجا است، در حالیکه در سراسر جهان میلیاردها دلار کمک مالی از مالیات شهروندان به کنسرن‌های داروسازی برای تولید واکسن پرداخت شده است، در صورت تائید و اجازه واکسیناسیون و تولید واکسن چه اتفاقی می‌افتد؟ این واکسن به چه کسانی تعلق دارد، چگونه توزیع می‌شود؟ و چه کسانی آن را دریافت خواهند کرد؟

مزدک بامدادان

جمهوری‌خواهان و حسین فاطمی

بُت‌پرستان جهان، متحد شوید!

مارکسیسم ایرانی از آنجا که همه‌چیز خود را از اندیشمندان و اندیشورزان اروپایی گرفته بود و همان وام‌گرفته‌ها را نیز به‌درستی درنیافته بود، اندیشه و برنامه‌ای از خود نداشت. پس چیستی و کیستی خود را چون آئینه‌ای واژگونه از دشمنانش می‌دید و بدون آن دشمن، او نیز از کیستی و چیستی خود تهی می‌شد.

آرشيو انديشه
Iran Emrooz
(iranian political online magazine)
iran emrooz©1998-2021
e-mail:
ايران امروز (نشريه خبری سياسی الکترونیک)
«ايران امروز» از انتشار مقالاتی كه به ديگر سايت‌ها و نشريات نيز ارسال می‌گردند معذور است.
استفاده از مطالب «ايران امروز» تنها با ذكر منبع و نام نويسنده يا مترجم مجاز است.